Türkiye Prefabrik Birliği | Sayı: 136

MAKALE BETON PREFABRİKASYON EKİM 2020 ◆ SAYI : 136 9 sıyla dayanım artışı sağlanırken enerji tüketiminin azaldığı görülmüştür. Khoo ve diğ. (2013) [7] hareketli mafsallı birleşim (SHJ) adını verdik- leri birleşim detayının performansını irdelemek için 10 adet deney gerçek- leştirmiştir. Birleşim detayının eğilme kapasitesi, yay elemanı ve simetrik olmayan sürtünmeli bağlantıların dayanımlarının bileşkesiyle oluşan kuvvet çifti ile sağlanmaktadır. Pozitif moment bölgesinde kullanılan yay ele- manı, birleşim bölgesine geri çağırılma özelliği kazandırması nedeniyle diğer metal sönümleyicilere göre önemli bir üstünlük sağlamaktadır, Şekil 6. Statik karakterli ve dinamik benzeri yay eleman, betonarme döşemede oldukça az hasar oluşmasını sağlamış ve kiriş‑kolon birleşimine kendini mer- kezleme özelliği kazandırmıştır. Khoo ve diğ. (2013) [8], geliştirdikleri SHJ birleşim sisteminin on katlı çerçevenin davranışına etkisini irdelemek amacıy- la analitik çalışmalar yapmıştır. Birle- şim bölgesindeki simetrik olmayan sürtünme yüzeyleri sayesinde büyük Wolski ve diğ. (2009) [9] önüretimli çerçeve tipi yapıların kiriş‑kolon bir- leşimlerinde uygulanabilecek birleşim yöntemi önerisinde bulunmuştur. Öne- rilen birleşim detayının iki temel bileşe- ni vardır. Bunlardan birincisi birleşim bölgesinin alt liflerinde enerji tüketimi sağlayan ve etkilerin kat döşemesine aktarılmasını engelleyen sürtünme esaslı elemandır. Diğeri ise yapı ele- yükleme etkisinde gerçekleştirilen de- neylerde numunelerin birbirlerine çok benzer kararlı davranış sergilediklerini gözlenmiştir. Yakın fay etkisinin tem- sil edildiği deneylerde SHJ birleşimi- nin dayanımında % 20 mertebesinde azalım görülmüştür. Hareketli mafsallı birleşim bölgesinin bir parçası olan dönmelere karşın az hasarın oluştuğu belirtilmiştir. Hareketli mafsallı birleşim bölgesinde yay eleman kullanımının yapının kendini merkezleme özellikleri- ni % 40 artırdığını ve artık yerdeğiştir- me seviyelerini % 0.1 ile sınırlı tuttuğu- nu göstermiştir. Şekil 6. Hareketli mafsallı birleşim detayı [7, 8] Şekil 7. Sürtünme esaslı sönümleyici içeren birleşim detayı [9]