Türkiye Prefabrik Birliği | Sayı: 145

YENİLİKLER BETON PREFABRİKASYON OCAK 2023 ◆ SAYI : 145 35 Beton kanalizasyon boruları, sürekli olarak atık sudaki bakteriler tarafından üretilen aşındırıcı aside maruz kalarak zaman içinde yıpranmakta ve tahrip olmaktadırlar. Yeni bulunan bir katkı maddesi, bu tür betonun kendi kendini iyileştirmesini sağlamaktadır. Bu işlem ise su arıtma çamuru kullanılarak ya- pılmaktadır. Güney Avustralya Üniversitesi’nden Prof. Yan Zhuge liderliğindeki bir ekip tarafından geliştirilen katkı maddesi, kalsiyum hidroksit tozu ve su arıtma tesislerinde üretilen bir yan ürün olan şap çamuru karışımı ile doldurulmuş mikrokapsüller şeklindedir. Normalde, bu çamur, toprak dolgu malzemesi olarak kullanılır. Araştırma, boruların dökümü sırasında kapsüllerin beton karışımının son aşa- masında ıslak betona karıştırılmasını öngörmektedir. Üretilmiş ve kürlenmiş beton boru bozulmadan (çatlamadan v.b.) kaldı- ğı sürece, tüm kapsüller de öyle kal- maktadır. Ancak, atık sudaki asitler bir bölgede birikerek betonun çatlamasına neden olursa, o bölgedeki kapsüllerin asite duyarlı kabukları, pH’taki düşüşe tepki olarak kırılmakta ve içeriklerini serbest bırakmaktadırlar. Çamurdaki silikon dioksit ve alümin- yum oksit daha sonra sudaki kalsiyum hidroksit ile karıştığında, karışım, çat- lağı hemen dolduran katı bir jel oluş- turmaktadır. Buna ilaveten, kalsiyum hidroksit zamanla karbonlaşıp katı kal- siyum karbonat oluşturarak daha uzun süreli bir onarım sağlamaktadır. Prof. Zhuge, ekibinin her olayda ne kadar iyileştirici ajanın salındığını be- lirlemeye devam ettiğini ve bunun da iyileştirme prosedürünün tek bir yerde ne sıklıkta gerçekleşebileceğinin be- lirlenmesine olanak tanıyacağını ifade ederek, beton karışım tasarımının iyi- leştirilmesi, mikrobiyal kaynaklı koroz- yonu kontrol etmek için tercih edilen yöntem olduğunu, çatlakları herhangi bir insan müdahalesi olmadan kendi kendine kapatabilen ve onaran beto- nun bir çözüm sunduğunu belirtmiştir. Prof. Zhuge, gelişmiş kompozit tek- nolojisine dayanan bu yeni betonun, kanalizasyon borusu korozyonu ve atık çamur bertarafı sorunlarını tek vuruşta çözeceğinden emin olduklarını da ayrı- ca vurgulamıştır. Kaynak: University of South Australia, NewAtlas, Aralık15, 2022. Çamur Dolu Kapsüller, Beton Kanalizasyon Borularının Kendi Kendini İyileştirmesini Sağlıyor TEKNOLOJİK YENİLİKLER: Hazırlayan: Bülent TOKMAN (Y. Mimar) Atık sudaki bakteriler tarafından üretilen asitler, zamanla beton kanalizasyon boruları- nın çatlamasına ve nihayetinde arızalanmasına neden olur.