Türkiye Prefabrik Birliği | Sayı: 154

MAKALE BETON PREFABRİKASYON NİSAN 2025 ◆ SAYI : 154 22 sil edilmiştir. Çelik Topuz , Topuz So- munu ve Ana Manşon 1 , çekme ve basınç etkisinde elastik davranacak şekilde modellenmiştir. İlave olarak, STMM eleman deneylerinde (Şenol vd. (2022)) belirlenen iki boşluk sayısal modelde “ Boşluk 1 (gap1)” ve “ Boşluk 2 (gap2)” olarak temsil edilmiştir. Boş- luk 1 , ceketli STMM (C-STMM) için Ceket ile kolon uç plakası arasındaki boşluğu temsil etmek üzere ve 0.4-2.0 mm arasında değişen büyüklükler ile tanımlanmıştır (Δ gap1 ). Boşluk 2 , Topuz Somunu ile Ana Manşon 1 arasına ve büyüklüğü 0.3 mm olacak biçimde tanımlanmıştır (Δ gap2 ). STMM üzerinde basınç etkisi oluştuğunda Boşluk 1 ve/ veya Boşluk 2 kapanarak temas mey- dana gelmektedir. Sadece çekme et- kisi altında aktif olan bir kanca (hook) elemanı, STMM’nin sürekliliğini sağ- lamak için Boşluk 2 ’ye paralel olarak atanmıştır (Şekil 19). Çekme etkisi altında, tüm bileşenlerin bir dizi yay olarak tanımlandığı sayısal model, STMM ve CSTMM için aynıdır. Çekme kuvveti, Sigorta Elemanı (fuse element) ve Ana Manşon 2 bileşen- lerini temsil eden yaylar (k fuse ve k main coupler 2 ) tarafından taşınmakta ve Sigor- ta Elemanı tarafından enerji tüketimi gerçekleşmektedir. Kuvvet yön değiş- tirdiğinde, Ceket aktif hale gelmeden önce kuvvet Sigorta Elemanı ve Ana Manşon 2 tarafından karşılamaktadır. Çekme etkisinin boşalması aşamasın- da Sigorta Elemanı ’ nda plastik defor- masyon meydana gelmektedir. Etkinin boşalması sonrasında Boşluk 1 ka- pandığında, Sigorta Elemanı ve Ana Manşon 2 bileşenlerine paralel tanım- lanmış olan, Ceket (jacket) ve Temas (contact) bileşenleri aktif hale gelmek- tedir. Bu bileşenler, rijitliği ve yük taşı- ma kapasitesini artırmakta ve davranış elastik bölgede kalmaktadır. Ceket bileşeninin eksenel rijitliği (k jacket ), ce- ketin elastisite modülü ve boyutları ile hesaplanmaktadır. Temas bileşeninin rijitliği (k contact ) ise STMM’lerin eleman deneyleri sonuçlarından yararlanılarak belirlenmiştir. CSTMM’nin çevrimsel davranışı Şekil 20’de görülmektedir. 6.2 Önerilen Birleşimi Temsil Eden Sayısal Model Önerilen birleşimde düzlem içi kesme kuvveti, kiriş alın levhasına kaynak- lanmış kayma levhasından kolon alın levhasına kaynaklanmış alın levha- sına bu levhaları birleştiren bir civata ile aktarılmaktadır. Birleşimi temsil eden sayısal modelde kayma levha- ları kayma bağlantı elemanları (shear links) ile modellenmiştir (Şekil 21). Kayma bağlantı elemanlarının rijitlikleri levhaların boyutları ve kayma modülü Şekil 18. Kabul Kriterlerinin Değerlendirilmesinde Kullanılan Göreli Enerji Tüketim Oranı (ACI 374.1–05) Şekil 19. Yalın ve Ceketli STMM’lere ait Sayısal Modeller