Türkiye Prefabrik Birliği | Sayı: 157

YENİLİKLER BETON PREFABRİKASYON OCAK 2026 ◆ SAYI : 157 86 gibi 9 V'ta çalışan bir LED ışığına güç sağlamıştır. Kemere yük bindirildiğinde ışığın tit- remesi ise kullanılan eni malzemenin kullanldığı yapıya ilişkin bilgi vermesi olmuştur. PNAS'ta yayınlanan yeni ça- lışmanın baş yazarı ve MIT'deki EC3 Merkezi’nin eş direktörü Admir Masic, "Bu bir tür kendi kendini izleme kapasi- tesi olabilir" diye açıklamış ve "mimari ölçekte bir ec3 kemeri düşünüldüğün- de, yüksek rüzgarlar gibi bir stres faktö- ründen etkilendiğinde çıktısının dalga- lanabileceğini, bunun da bir yapının ne zaman ve ne ölçüde stres altında oldu- ğunun bir sinyali olarak kullanabileceği- ni veya genel sağlığının gerçek zamanlı olarak izlenebileceğini” belirtmiştir. Ekip, çoğu ticari pilin ec3'ten çok daha yüksek enerji yoğunluğuna sahip oldu- ğunu kabul etmekle birlikte, bu çalışma- nın yaygın bir malzemeyi yeniden tasar- lamaya ve onu çok daha kullanışlı hale getirmeye yönelik ilk adımlar olduğunu belirtmiştir. Kaynak: MIT News, New Atlas, 2 Ekim, 2025. Dünya’daki en yaygın inşaat malzeme- si olan betonun farklı kullanım alanları konusunda yapılmakta olan çalışmalar giderek yoğunlaşmaktadır. Bu çalış- malardan en sonuncusu olan betonun enerji depolamak için geliştirilmesi ve kullanılması konusu ise son birkaç yıldır gündemdedir. Bu çalışmalar arasında, 2023 yılında çimento, su ve karbon siyahını birleştirerek bir 'süper kapa- sitör' oluşturmanın yöntemini bulan Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’de yapılan (MIT) araştırma özellikle dikkat çekmektedir. Bu araştırmada, gelinen aşamada de- polama kapasitesi neredeyse 10 kat artırılmıştır. Bu betonun bina ölçeğinde bir pil olarak kullanılabilmesinin giderek daha mümkün olduğuna yaklaşıldığı anlamına gelmektedir. Bu elektron iletken karbon beton veya ec3, ortalama bir evin günlük ihtiyaçla- rını karşılayacak kadar enerjiyi sadece 5 metreküpte, yani tipik bir bodrum du- varının hacminde depolayabilmektedir. Araştırma grubunun belirttiğine göre, aynı miktarda enerjiyi depolamak için bu çok işlevli malzemenin önceki ver- siyonundan 2023 yılında 45 metreküp gerekiyorken yapılan geliştirilmelerle kapasite 10 katı artırılmış olmaktadır. Daha önce, yüksek iletkenliğe sahip kar- bon siyahı, çimento ve su ile karıştırılan ve kürlenerek elde edilen beton karışımı daha sonra karbon yapılarında biriken yüklü parçacıkları sağlayan potasyum klorür gibi bir elektrolit içine batırılmıştı. İnce bir boşluk veya yalıtım tabakasıyla ayrılmış bu özel betondan yapılmış iki elektrot, enerji depolayabilen bir süper kapasitörü oluşturmuştu. Bu kez EC3'ün enerji yoğunluğunun artırılması için ekip önce malzemenin içindeki nanokarbon siyah ağının işleyi- şini anlamak için FIB-SEM tomografisi adı verilen yüksek çözünürlüklü 3 bo- yutlu görüntüleme yöntemi uygulamış, daha sonra da, EC3 için uygun adaylar bulmak amacıyla çeşitli elektrolitlerle ve daha fazla enerji depolayabilen ve son- radan kürleme adımları gerektirmeyen daha kalın elektrotlarla deneyler yap- mıştır. Sonunda, kuaterner amonyum tuzlarının asetonitril adı verilen yaygın bir iletken sıvı ile birleştiği organik elekt- rolitlerin kullanılmasına karar verilmiştir. Bundan sonra çoğu MIT'deki özel bir EC3 araştırma merkezinin parçası olan araştırmacılar tarafından EC3'ün yapısal yük taşıma ve enerji depolama yetenek- lerini göstermek için model boyutunda bir kemer inşa edilmiştir. Bu kemer, yazının başındaki resimde de görüldüğü Elektrolit içinde ıslatılmış gözenekli ayırı- cılar arasına yerleştirilmiş EC3 elektrot- ların üst üste istiflenmesiyle oluşturulan bir EC3 süperkapasitör prototipi, bir bilgisayar fanına ve bir oyun konsoluna güç sağlarken. ec3, ısı iletkenlik özellikleri nedeniyle daha önce Japonya'nın Sapporo şeh- rinde kaldırım döşemelerini ısıtmak için kullanılmıştır. Beton Pil EC3 tabanlı bir kemer yapısı, süperkapasi- tör elektrotlarını entegre ederek hem yapı- sal yük taşıma kapasitesini hem de LED'e güç sağlama yeteneğini göstermektedir.