Türkiye Prefabrik Birliği | Sayı: 158

MAKALE BETON PREFABRİKASYON NİSAN 2026 ◆ SAYI : 158 5 İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİNDE ÖNÜRETİM HAKKINDA BİR DENEME: I. YÜKSEK MUKAVEMETLİ BETON İLE TASARIM II. YANGIN ETKİLERİNE KARŞI TASARIM ÖZET Yüksek mukavemetli beton, önüretimli betonarme ve öngerilmeli beton tasarı- mında yeni yapısal ve mimari olanaklar sunabilecek bir malzemedir. Artan mu- kavemet ve esneklik değerlerine bağlı olarak azaltılabilecek kesit özellikleri ile düşürülebilecek zati yapısal ağırlığın sağlayacağı yararlar arasında, mima- ri yapı içerisinde yapısal (strüktürel) izdüşümün küçültülmesi de vardır. Ancak, yapısal tasarımda yüksek mu- kavemetli beton kullanımı, yangın etki- lerine karşı yapısal tasarımda dikkate alınması gereken, artan mukavemet ile azalması muhtemel boşluk oranı nede- niyle artan kabuklanma tehlikesi gibi önemli konuları gündeme getirmekte- dir. Bu çalışma içerisinde, yüksek mu- kavemetli beton kullanımı ile yapısal kesit miktarında elde edilebilecek ya- rarlar irdelenip, yangın etkilerine maruz kalan betonarme kesitlerde gözlene- bilecek kesit ve mukavemet kayıpları- na dair akademik çalışmalardan elde edilen bilgiler ve seçili deney sonuç- ları sunulacaktır. Çalışma içerisinde ek olarak, inşaat mühendisliğinde lisans düzeyinde yeterli derecede irdelenme- diği düşünülen yangın olgusu sunula- caktır. Bu bağlamda, coğrafi şartların getirdiği farklı iklim ve rakım farklılıkları içerisinde doğan yangınların yayılma hızlarına dair kavramsal bir tartışma sunulacaktır ve yangınların yayılma hızları, yüksek rakımlarda düşen ba- sınç değerleri ve düşen sıcaklık değer- leri bağlamlarında, yangınların yayılma hızlarında “rakım etkisi” başlığı altında tartışmaya sunulacaktır. Anahtar kelimeler: Yüksek mukave- metli beton, betonarme, öngerilmeli beton, önüretim, yangın, kabuklanma, rakım etkisi. AN ESSAY ON PREFABRICATION IN CIVIL ENGINEERING: I. DESIGN WITH HIGH-STRENGTH CONCRETE II. DESIGN AGAINST FIRE EFFECTS ABSTRACT High-strength concrete is a materi- al that can offer new structural and architectural possibilities in precast reinforced concrete and prestres- sed concrete design. Among the benefits of reduced self-weight due to increased strength and flexibility, the reduction in structural projection within the architectural structure is also included. However, the use of high-strength concrete in structural design raises important issues that need to be considered in structural design against fire effects, such as the increased risk of spalling due to the likely decrease in void ratio with increased strength. In this study, the benefits that can be obtained in terms of structural section size reduction with the use of high-strength concrete will be examined. Knowledge gained Prof. Dr. Niyazi Özgür BEZGİN Prof. Dr. Niyazi Özgür Bezgin 16 Nisan 1977 yılında Ankara’da doğmuştur. 1994 senesinde Ankara Atatürk Anado- lu Lisesi’nden mezuniyetinin ardından Hacettepe Üniversitesi Fizik Mühendisli- ği’nde başladığı mühendislik eğitimine, 1999 senesinde New York’ta bulunan Polytechnic University, Brooklyn İnşaat Mühendisliği Bölümü’nde devam etmiş, Amerikan Ordu Mühendisleri Bursunu kazanmış ve 2001 yılında şeref dere- cesiyle mezun olmuştur. Yapı ve zemin mekaniği konularında, Rutgers, the State University of New Jersey İnşaat Mühendisliği Bölümü’nde 2002’de ve 2005’de tamamladığı Yüksek Lisans ve Doktora çalışmalarının ardından 2005-2007 yılları arasında New York’ta bulunan Langan Engineering and En- vironmental Services isimli firmada Tasarım Mühendisi olarak çalışarak 2007 senesinde Türkiye’ye dönmüştür. 2007 yılında Araştırma ve Geliştirme Sorumlusu olarak çalıştığı Yapı Merke- zi Prefabrikasyon AŞ.’den 2012 yılının sonunda ayrılarak İstanbul Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü’nde ulaştır- ma yapıları üzerine araştırmalar yapmak üzere öğretim üyesi olarak akademik çalışmalarına başlamıştır. Demiryolu hatlarının mekaniği, tarihi ulaştırma ya- pıları ve önüretimli betonarme yapılar üzerine gerçekleştirdiği çalışmaları ile 2017’de Doçentlik unvanını, 2024’te de Profesörlük unvanını kazanmıştır.